روان‌شناسی بالینی: نوآوری‌ها در پژوهش و عمل

روان‌شناسی بالینی: نوآوری‌ها در پژوهش و عمل

تدوین مدل ساختاری دلزدگی زناشویی بر اساس همدم طلبی-دوری گزینی، احساس تنهایی، نقش واسطه ای بهزیستی معنوی در خانواده های نظامی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 دانشیاریار، گروه روان شناسی و علوم تربیتی -دانشگاه پیام نور-تهران-ایران
2 دانشجوی کارشناسی ارشد روانشناسی،گروه روان شناسی، دانشکده روان شناسی،دانشگاه پیام نور، تهران، ایران
10.22075/jcp.2025.37917.3207
چکیده
مقدمه : دلزدگی زناشویی یکی از مشکلات رایج در روابط زوجین است که می‌تواند آثار منفی زیادی بر سلامت روان و کیفیت زندگی خانواده‌ها، به‌ویژه خانواده‌های نظامی، داشته باشد. این پژوهش با هدف تدوین مدل ساختاری دلزدگی زناشویی بر اساس همدم‌طلبی–دوری‌گزینی و احساس تنهایی با نقش میانجی بهزیستی معنوی انجام شد .
روش: جامعه‌ی آماری تمامی خانواده‌های نظامی شهر سمنان در سال 1403 بود. نمونه پژوهش با روش هدفمند و در حجم 271 نفر انتخاب شد. ابزارهای مورد استفاده شامل پرسشنامه دلزدگی زناشوئی پاینز(1996)، پرسشنامه همدم‌طلبی- دوری‌گزینی برنشتاین و همکاران (1985)، پرسشنامه احساس تنهایی راسل (1996) و پرسشنامه سلامت معنوی پولوتزین و الیسون (1982) بود. داده‌ها با استفاده از مدل‌سازی معادلات ساختاری و تحلیل مسیر بررسی شدند.
یافته‌ها: نتایج نشان داد همدم‌طلبی (144/0 β=)، دوری‌گزینی (226/0 β=) و احساس تنهایی (390/0 β=) اثر مستقیم مثبت و معناداری بر دلزدگی زناشویی دارند (001P<). همچنین بهزیستی نقش میانجی معناداری در رابطه میان دوری‌گزینی (095/0 β =) و احساس تنهایی(218/ 0β=) با دلزدگی زناشویی داشت (001P< )، ولی در رابطه با همدم‌طلبی (037/0= β ) و دلزدگی زناشویی این نقش معنادار نبود) 05/0P >). شاخص‌های برازش نشان داد که مدل نهایی پژوهش با داده‌های گردآوری‌شده سازگاری مطلوبی دارد.
نتیجه‌گیری: یافته‌های این پژوهش چارچوبی مفهومی و نظری برای شناسایی پیشایندهای احتمالی دلزدگی زناشویی در خانواده‌های نظامی فراهم می‌کند. این چارچوب بر اساس همدم‌طلبی–دوری‌گزینی، احساس تنهایی و بهزیستی معنوی شکل گرفته و می‌تواند پیش از بروز دلزدگی و طلاق عاطفی به شناسایی عوامل پیش‌بینی‌کننده دلزدگی زناشویی و غنی‌تر شدن ادبیات این حوزه کمک کند.
کلیدواژه‌ها
موضوعات

عنوان مقاله English

A Structural Model Predicting Marital Burnout Based on Pursuing–Distancing and Loneliness, Mediated by Spiritual Well-Being in Military Families

نویسندگان English

Fatemeh Bayanfar 1
Ameneh Ajam 2
1 Associate Professor of university ,Department of Psychology &amp;Educational sciences -,payame-noor university ,ُُTehran,-Iran,
2 , M.A Student of Psychology, Department of Psychology, University of Payam-e-Noor, Tehran, Iran
چکیده English

Introduction: Marital burnout is one of the common challenges in couple relationships that can exert substantial negative effects on mental health and family quality of life, particularly in military families. The present study was conducted with the aim of developing a structural model of marital burnout based on pursuing–distancing and loneliness, with spiritual well-being as a mediating factor. Methods: The study population included all military families in Semnan in 2024-2025. A purposive sampling method was used to select 271 participants. The instruments employed were the Marital Burnout Questionnaire (Pines, 1996), the Pursuing-Distancing scale (Bernstein,et al,1985), UCLA Loneliness Scale (Russel , 1996), Spiritual Well-Being Scale (Paloutzian &Ellison,1982). Data was analyzed using structural equation modeling with a path-analysis approach. Results: The findings indicated that pursuing (β=0.144), distancing (β=0.226), and loneliness (β=0.390) had significant positive direct effects on marital burnout (P<0.001). Additionally, Spiritual well-being played a significant mediating role in the relationships between distancing (β=0.095), and loneliness (β=0.218) with marital burnout (P<0.001), However, its mediating role between pursuing (β=0.037) and marital burnout was not significant (P>0.05). Model fit indices showed that the final model demonstrated an acceptable fit with the collected data. Conclusion: The findings of this study provide a conceptual and theoretical framework for identifying potential antecedents of marital burnout in military families. This framework is based on pursuing–distancing, loneliness, and spiritual well-being, and it can help recognize predictors of marital burnout before the onset of burnout and emotional divorce, while also contributing to the enrichment of the literature in this field.

کلیدواژه‌ها English

marital burnout
pursuing&‌ndash
distancing
loneliness
spiritual well-being
military families

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده
انتشار آنلاین از 14 شهریور 1405

  • تاریخ دریافت 10 خرداد 1404
  • تاریخ بازنگری 03 آذر 1404
  • تاریخ پذیرش 16 آذر 1404
  • تاریخ اولین انتشار 14 شهریور 1405
  • تاریخ انتشار 14 شهریور 1405