روان‌شناسی بالینی: نوآوری‌ها در پژوهش و عمل

روان‌شناسی بالینی: نوآوری‌ها در پژوهش و عمل

کاوشی پیرامون زیست جهان بیماران مبتلا به اسکلروز چندگانه: یک فراترکیب کیفی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 گروه آموزشی روانشناسی، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران
2 1. دانشجوی کارشناسی ارشد روان شناسی بالینی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه اصفهان،اصفهان،ایران.
10.22075/cprpi.2026.39138.3337
چکیده
مقدمه: هدف این پژوهش، کاوش چگونگی ساخت، دگرگونی و بازتعریف زیست‌جهان در بیماران مبتلا به اسکلروز چندگانه در بستر فرهنگی و اجتماعی ایران است؛ زیرا تجربه ی زیستی بیماری، فراتر از ابعاد بالینی، تحت تأثیر عوامل روان‌شناختی، اجتماعی و معنوی قرار دارد.
روش: این مطالعه ی کیفی، با رویکرد فراترکیب و مبتنی بر چارچوب ساندلُسکی و بارُسو (2007)، ۲۵ مقاله ی کیفی داخلی (۱۳۹۰–۱۴۰۳) را مورد بازنگری سیستماتیک قرار داد. داده‌ها با استفاده از نرم‌افزار ماکس کیو دی ای 2022 کدگذاری و تحلیل شدند و روایی و پایایی با روش‌های مثلثی‌سازی، بررسی همتا و ضریب کاپا (۰.۷۳۸) تأیید گردید.
یافته‌ها: مؤلفه های اصلی زیست‌جهان شناسایی شد: (۱) زیستی: تجربه ی «بدن ناسازگار»، درد مزمن، نارضایتی از بدن و ترس از معلولیت؛ (۲) روان‌شناختی: بحران هویتی، اضطراب وجودی و تکیه بر سازوکارهایی چون تاب‌آوری (۳) اجتماعی: تغییر نقش‌های خانوادگی، انزوا و تنش در تعامل با نظام سلامت؛ (۴) معنوی: استفاده از باورهای دینی برای بازتعریف معنا، اعتماد به قدرت الهی و جست‌وجوی هدفمندی در رنج.
نتیجه‌گیری: زیست‌جهان بیماران ایرانی مبتلا به اسکلروز چندگانه، ساختاری پویا و چندبعدی است. یافته‌ها نشان می‌دهد که مداخلات جامع باید هم‌زمان به بازسازی هویت، تقویت شبکه‌های حمایتی و فضای مذاکره ی معنوی توجه کنند.
کلیدواژه‌ها
موضوعات

عنوان مقاله English

Exploring the life world of patients with multiple sclerosis (MS): A Qualitative Metasynthesis

نویسندگان English

Maryam Esmaeili 1
mohammad hosain moaiednia 2
1 Department of Psychology, Faculty of Psychology and Educational Sciences, Isfahan University, Isfahan, Iran
2 Master's student in clinical psychology, Department of Psychology, faculty of Education and Psychology, University of Isfahan, Isfahan, Iran.
چکیده English

Introduction: This study aimed to explore how the lifeworld of Iranian patients with multiple sclerosis is constructed, transformed, and reinterpreted within their specific sociocultural and spiritual context, recognizing that the lived experience of chronic illness transcends biomedical dimensions.

Methods: A qualitative interpretive metasynthesis was conducted using Sandelowski and Barroso’s (2007). Twenty-five Iranian qualitative studies (2011–2024) were systematically reviewed. Data were analyzed via MAXQDA 2022; trustworthiness was ensured through triangulation, peer debriefing, and Cohen’s kappa (0.738).

Results:The main components of lifeworld were identified :: (1) Bodily: “Adversarial body,” chronic pain, bodily distrust, and fear of disability; (2) Psychological: existential anxiety, identity disruption, yet resilience (3) Social: role renegotiation within family, social withdrawal, and structural tensions with healthcare systems; (4) Spiritual: reliance on religious beliefs for reinterpretation of suffering, trust in divine wisdom, and pursuit of purpose.

Conclusion: The lifeworld of Iranian MS patients is a dynamic and multidimensional construct. Findings call for holistic interventions that integrate identity reconstruction, community support, and spiritually sensitive dialogue.

کلیدواژه‌ها English

Multiple Sclerosis
Lifeworld
Lived Experience
Qualitative Metasynthesis
Existential Phenomenology

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده
انتشار آنلاین از 24 شهریور 1405

  • تاریخ دریافت 04 مهر 1404
  • تاریخ بازنگری 08 اردیبهشت 1405
  • تاریخ پذیرش 15 اردیبهشت 1405
  • تاریخ اولین انتشار 24 شهریور 1405
  • تاریخ انتشار 24 شهریور 1405